Түркістан облысында агроөнеркәсіптік саланы дамыту, азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету және өңірдің экономикалық әлеуетін арттыру бағытында маңызды жобалар қарқынды іске асырылуда. Осы мақсатта Ордабасы ауданында орналасқан «Бөрте Милка» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің тауарлы-сүт фермасын кеңейту жобасы толық іске қосылды. Жоба облыстың сүт өндірісін жаңа сапалық деңгейге көтеріп, агроөнеркәсіп кешенін жаңғыртудағы маңызды қадамға айналды.
Мемлекет басшысы жыл сайынғы Жолдауында ауыл шаруашылығын жаңғырту мен азық-түлік қауіпсіздігін ұлттық басымдық ретінде атап өтеді. Осы орайда Түркістан облысында қайта өңдеу және өндіріс қуатын арттыру бағытындағы жобалар мемлекеттік қолдау аясында жүзеге асырылып келеді. «Бөрте Милка» жобасы осы саясаттың нақты көрінісі болып табылады, ол фермерлік шаруашылықтарды жаңғыртуға, озық технологияларды енгізуге және мал басын көбейтуге бағытталған жүйелі шаралардың нәтижесі ретінде бағаланады.
Жобаны іске асыру барысында ауыл шаруашылығына жасанды интеллект пен автоматтандыру жүйелерін енгізу басты назарға алынған. «Ақылды ферма» жүйелері мен аналитикалық платформалар өндірісті дәл әрі тиімді басқаруға, жануарлардың денсаулығын бақылауға, шығындарды оңтайландыруға, сонымен қатар өнім сапасын арттыруға мүмкіндік береді. Бұл технологиялық шешімдер фермадағы барлық үрдістерді заманауи стандарттарға сәйкестендіріп, өндіріс тиімділігін айтарлықтай арттырды.
2023 жылы ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі бекіткен АӨК саласындағы жобаларды несиелеу қағидалары бойынша Түркістан облысына жаңа немесе қолданыстағы сүт-тауар фермаларын салуға және кеңейтуге 6 миллиард теңге қаржы бөлінді. Осы бағдарлама аясында арнайы конкурстық комиссия «Бөрте Милка» ЖШС-нің 403 басқа арналған сүт фермасын кеңейту жобасын мақұлдады. Жобаның жалпы құны 2,8 миллиард теңгені құрады. Оның ішінде 2,380 миллиард теңге көлеміндегі қарыз 2023 жылғы 15 желтоқсанда бекітілген мақсатты несие шартымен рәсімделді. Несие шарттары министрлік бекіткен талаптарға толық сәйкес келіп, 2033 жылдың 1 қазанына дейінгі мерзімді қамтиды, ал сыйақы мөлшерлемесі жылдық 2,5 пайыз болды.
Несие қаражаты нақты бағытталған. 872,9 миллион теңге құрылыс жұмыстарына жұмсалса, 853,2 миллион теңге Еуропа стандарттарына сай толық автоматтандырылған сүт ферма жабдықтарына бөлінді. 114,4 миллион теңге арнайы техника сатып алуға, ал 540 миллион теңге асыл тұқымды голштин сиырларын сатып алуға жұмсалды. Бұл қаражаттың тиімді әрі мақсатты игерілуі фермадағы өндірістік қуатты арттырып, өңірдің сүт өндірісін жаңа деңгейге көтерді.
Серіктестіктің құрылтайшысы Гүлнар Муталиева жобаны басқарудың заманауи тәсілдерін қолданып, өндірістің тиімді әрі сапалы іске асырылуын қамтамасыз етті. Бүгінде ферма толық қуатында жұмыс істеп тұр. Инвестор өз қаражаты есебінен 420 миллион теңгеден астам қаржы салды. Барлық қаражат мақсатты түрде игеріліп, асыл тұқымды 403 бас ірі қара сатып алынды, жаңа қора-қопсылар салынды, ферма инфрақұрылымы толық жаңғыртылды.
Өндірісті автоматтандыру бағытында Швециядан арнайы тапсырыспен әкелінген VMS-300 маркалы төрт сауу роботы орнатылды. Әрбір робот сегіз сағат ішінде 70 басқа дейін қызмет көрсете алады. Осылайша, бір оператор тәулігіне үш мезгіл сауылатын 140 сиырдың толық сауын процесін қамтамасыз етеді. Бұған қоса бұрын орнатылған үш робот толық жаңғыртудан өтті. Сыйымдылығы 2000 тонна болатын жаңа жем-шөп қоймасы мен қажетті көлемдегі бетонды сақтау алаңы салынып, ферманың өндірістік мүмкіндіктері одан әрі кеңейді.
Жобаның нәтижелері айқын көрінді: 2024 жылдың қорытындысы бойынша «Бөрте Милка» ЖШС-нің сүт өндіру көлемі 44 пайызға артты, ал 2025 жылы өндіріс көлемі 60 пайызға ұлғайды. Бұл өсім кәсіпорынның технологиялық жаңғыруы мен инфрақұрылымдық дамуының тікелей нәтижесі болып отыр. Жобаның іске асуы Түркістан облысының сүт өндірісі бойынша жетекші орталықтарының бірін қалыптастырды, өңірдің экономикалық әлеуетін арттырды.
Жобаның әлеуметтік әсері де зор. Жергілікті тұрғындар тұрақты жұмыспен қамтылды, кәсіпорында жаңа жұмыс орындары құрылды. Сонымен қатар, фермада заманауи білім мен тәжірибені меңгеруге мүмкіндік бар, бұл жастарға агроөнеркәсіптік салада кәсіби өсуге жол ашады. «Бөрте Милка» жобасы аймақ тұрғындарына әлеуметтік тұрақтылық пен сенімділік береді, жергілікті қоғамда бірлік пен жауапкершілікті нығайтады.
Жоба аясында енгізілген жаңа технологиялар мен автоматтандыру жүйелері өндіріс тиімділігін арттырып қана қоймай, өнім сапасын тұрақтандырады. Бұл өз кезегінде өңірлік нарықта бәсекеге қабілетті өнім шығуға мүмкіндік береді. Сүт өнімдерінің сапасының жақсаруы тұрғындардың денсаулығы мен азық-түлік қауіпсіздігіне оң әсерін тигізеді.
«Бөрте Милка» жобасы Қазақстанның сүтті мал шаруашылығын дамыту жөніндегі ұлттық стратегиясын іске асыруға елеулі үлес қосып отыр. Жоба агроөнеркәсіптік саланы жаңғырту, цифрлық технологияларды пайдалану, өнімділік пен еңбек тиімділігін арттыру арқылы өңір экономикасына жаңа серпін беретін маңызды бастамаға айналды. Осы бастамалар арқасында Түркістан облысы ауыл шаруашылығы саласында инновациялық орталыққа айналып, агроөнеркәсіп кешенін дамытуда үлгі бола алады.
Жалпы, «Бөрте Милка» жобасы экономикалық, технологиялық және әлеуметтік әсерлерді қатар қамтып, ауыл шаруашылығын дамытудағы мемлекеттік саясаттың нақты көрінісін көрсетеді. Жобаның табысты іске асуы облыстың азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етуге, жергілікті тұрғындардың өмір сапасын арттыруға және өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына үлес қосуға мүмкіндік берді.